Το ελληνικό ελαιόλαδο πέφτει στα 4,10 ευρώ το κιλό και οι παραγωγοί μετρούν το κόστος
Λίγες εβδομάδες μετά την έναρξη της περιόδου 2026/2027, η τιμή του εξαιρετικού παρθένου ελαιολάδου στη Λακωνία, στη νότια Πελοπόννησο, έπεσε από τα 5,95 ευρώ το κιλό στα 4,10 ευρώ. Σύμφωνα με τον αγροτικό Τύπο, που δημοσίευσε την είδηση στις 23 Οκτωβρίου 2026, ο Αγροτικός Συνεταιρισμός Αγίων Αποστόλων πούλησε 140 τόνους πρώιμης Αθηνοελιάς σε αυτή την τιμή, έπειτα από μια ενδιάμεση συμφωνία στα 4,60 ευρώ. Το κιλό δηλαδή έχασε 1,85 ευρώ, περίπου 31%, ανάμεσα στην πρώτη δημοπρασία και την τελευταία συμφωνία.
Αν γυρίσουμε στην προηγούμενη περίοδο, ο ίδιος συνεταιρισμός άνοιξε τις πωλήσεις του στα 7,85 ευρώ το κιλό, όπως ανέφερε το Greek City Times τον Οκτώβριο του 2025. Η τελευταία συμφωνία βρίσκεται έτσι περίπου 48% χαμηλότερα από την τιμή εκκίνησης της περασμένης χρονιάς.
Η ισπανική αφθονία πιέζει την αγορά
Η εξήγηση ξεκινά από την προσφορά. Το Διεθνές Συμβούλιο Ελαιολάδου, στη συνεδρίαση της συμβουλευτικής του επιτροπής στη Μαδρίτη στις 29 Οκτωβρίου 2026, εκτίμησε την παραγωγή της Ευρωπαϊκής Ένωσης σε περίπου 2,4 εκατομμύρια τόνους για την τρέχουσα περίοδο: 1,6 εκατομμύρια τόνοι στην Ισπανία, 280.000 στην Ιταλία, 195.000 στην Πορτογαλία και 300.000 στην Ελλάδα. Η Ισπανία είχε ήδη ανακοινώσει στις αρχές Οκτωβρίου μια αρχική πρόβλεψη του ίδιου μεγέθους, αυξημένη κατά 23% σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο. Προκαταρκτικές εκτιμήσεις που μετέφερε το Vinetur τον Οκτώβριο του 2026, από την Παγκόσμια Έκθεση Ελαιολάδου, μιλούν για παγκόσμια παραγωγή μεταξύ 3,50 και 3,65 εκατομμυρίων τόνων, έναντι κατανάλωσης περίπου 3,25 εκατομμυρίων τόνων.
Ούτε οι Ισπανοί παραγωγοί αισθάνονται άνετα. Στις 20 Οκτωβρίου, οι αγροτικές οργανώσεις ASAJA, COAG και UPA ζήτησαν από το υπουργείο Γεωργίας να επιτραπεί η απόσυρση ποσοτήτων από την αγορά μέσω ιδιωτικής αποθεματοποίησης. Υποστήριξαν ότι οι παραγωγοί των ξηρικών περιοχών πουλούν κάτω από 3,20 ευρώ το κιλό και εκτίμησαν ότι η παραγωγή θα ξεπεράσει τα 2,17 εκατομμύρια τόνους, δηλαδή πολύ περισσότερο από την επίσημη πρόβλεψη, όπως μετέφερε η εφημερίδα Θάρρος από το Agrotypos.
Για τον Έλληνα παραγωγό υπάρχει και ένας ακόμη λόγος ανησυχίας. Το Olive Oil Times χαρακτήρισε τον Σεπτέμβριο του 2025 την προηγούμενη περίοδο μία από τις δυσκολότερες για την ελαιοκαλλιέργεια στην Ελλάδα εδώ και δεκαετίες, εξαιτίας των καθυστερημένων βροχών, των προσβολών από έντομα και της έλλειψης εργατικού δυναμικού. Η νέα περίοδος φέρνει μεγαλύτερη σοδειά, αλλά σε χαμηλότερη τιμή.
Μικρά κτήματα και παραγωγοί σε δύσκολη θέση
Οι ελαιώνες καλύπτουν στην Ελλάδα 695.050 εκτάρια το 2024, σύμφωνα με στοιχεία της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής που δημοσίευσε το Olive Oil Times, δηλαδή περίπου το ένα πέμπτο της καλλιεργούμενης γης. Περίπου ένας στους τρεις Έλληνες αγρότες ασχολείται με κάποιον τρόπο με την ελαιοκαλλιέργεια. Η έκταση, ωστόσο, συρρικνώνεται: ήταν 747.660 εκτάρια το 2015, έχει δηλαδή χάσει πάνω από 7% σε εννέα χρόνια.
Για τη δομή του κλάδου, η Υπηρεσία Εξωτερικής Γεωργίας του Υπουργείου Γεωργίας των ΗΠΑ τον περιέγραφε σε εκθέσεις που δημοσιεύθηκαν από το 2012 έως το 2014 ως κατά βάση οικογενειακό: περίπου 520.000 ελαιοπαραγωγοί, από τους οποίους μόλις το 50,5% ήταν επαγγελματίες αγρότες, ενώ η Πελοπόννησος και η Κρήτη συγκέντρωναν πάνω από το 65% της παραγωγής. Πρόκειται για στοιχεία με ηλικία άνω της δεκαετίας· διαβάζονται ως ένδειξη του χαρακτήρα του κλάδου και όχι ως ακριβής εικόνα της σημερινής πραγματικότητας.
Από την άλλη, ο αγροτικός Τύπος στην Ελλάδα αναφέρει ότι το κόστος καλλιέργειας και συγκομιδής έχει φτάσει φέτος σε υψηλά επίπεδα. Εκτιμά επίσης ότι οι τιμές μπορεί να πέσουν κάτω από τα 4 ευρώ το κιλό, αν τον Νοέμβριο ξεκινήσει η συγκομιδή της Κορωνέικης, που δίνει το μεγαλύτερο μέρος του ελληνικού ελαιολάδου. Αυτή θα είναι η πρώτη πραγματική δοκιμασία των νέων τιμών. Ποιος θα μείνει στο κτήμα του και ποιος θα το εγκαταλείψει θα κριθεί από τη διαφορά ανάμεσα στην τιμή πώλησης και το κόστος παραγωγής ανά κιλό, μια διαφορά που αλλάζει από παραγωγό σε παραγωγό.
