Η ευρωπαϊκή αγορά εργασίας γίνεται πιο επιλεκτική

Οι επιχειρήσεις στην Ευρώπη συνεχίζουν να προσλαμβάνουν, ωστόσο τα διαθέσιμα στοιχεία σκιαγραφούν πλέον μια αγορά εργασίας πιο επιλεκτική. Οι προσλήψεις πραγματοποιούνται με σαφώς πιο συγκεκριμένα κριτήρια, με έμφαση σε δεξιότητες που συνδέονται άμεσα με την παραγωγή, την τεχνολογία και την εξειδίκευση.

Η ευρύτερη εικόνα αποτυπώνεται στα στοιχεία της Eurostat. Το ποσοστό των κενών θέσεων εργασίας στην Ευρωπαϊκή Ένωση διαμορφώθηκε στο 2%, ενώ στην Ευρωζώνη στο 2,1%. Με άλλα λόγια, περίπου το 2% των θέσεων παραμένουν ανοιχτές και αναζητούν εργαζόμενους. Παρότι το ποσοστό αυτό έχει υποχωρήσει ελαφρώς σε σχέση με τα υψηλά της περιόδου 2022–2023, εξακολουθεί να βρίσκεται σε ιστορικά αυξημένα επίπεδα.

Σε χώρες όπως η Ολλανδία και το Βέλγιο, τα ποσοστά κενών θέσεων ξεπερνούν το 3,5%, με την Ολλανδία να προσεγγίζει το 4,1%. Παράλληλα, υπάρχουν χώρες όπου τα αντίστοιχα ποσοστά κινούνται αισθητά χαμηλότερα, αναδεικνύοντας σημαντικές αποκλίσεις εντός της ευρωπαϊκής αγοράς εργασίας.

Οι διαφοροποιήσεις αυτές αντανακλούν το πού συγκεντρώνονται οι επενδύσεις, τα έργα υποδομών, η βιομηχανική δραστηριότητα και οι υπηρεσίες υψηλής έντασης εργασίας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της Eurostat, οι κλάδοι με τη μεγαλύτερη ζήτηση προσωπικού στην Ευρώπη είναι:

• Διοικητικές και υποστηρικτικές δραστηριότητες, με ποσοστά κενών θέσεων άνω του 3%, που περιλαμβάνουν υπηρεσίες outsourcing και προσωρινής απασχόλησης.
• Κατασκευές, με ποσοστά κοντά στο 2,7%, λόγω έργων υποδομών, ενεργειακών παρεμβάσεων και στεγαστικών επενδύσεων.
• Επαγγελματικές, επιστημονικές και τεχνικές δραστηριότητες, περίπου στο 2,4%, όπου εντάσσονται μηχανικοί, τεχνικοί σύμβουλοι και εξειδικευμένες υπηρεσίες.
• Καταλύματα και εστίαση, γύρω στο 2,3%, κυρίως λόγω εποχικότητας και υψηλής κινητικότητας εργαζομένων.
• Πληροφορική και επικοινωνίες, με ποσοστό κοντά στο 2,2%, το οποίο παραμένει σταθερά υψηλό.

Ποιες ειδικότητες αναζητούνται στην πράξη

Εντός αυτών των κλάδων, αναδεικνύονται συγκεκριμένες ειδικότητες. Τα δεδομένα προσλήψεων στα τέλη του 2025 και στις αρχές του 2026 καταγράφουν τρεις διακριτές ομάδες ζήτησης.

Η πρώτη αφορά τεχνικές ειδικότητες, όπως εργοδηγοί, ηλεκτρολόγοι, τεχνικοί συντήρησης και υπεύθυνοι εργοταξίων. Η ζήτηση ενισχύεται από έργα υποδομών και ενεργειακές επενδύσεις, ενώ πολλές επιχειρήσεις δυσκολεύονται να καλύψουν θέσεις που απαιτούν εμπειρία και άμεση διαθεσιμότητα.

Η δεύτερη ομάδα περιλαμβάνει θέσεις ψηφιακής υποστήριξης. Δεν πρόκειται αποκλειστικά για υψηλόβαθμους τεχνολογικούς ρόλους, αλλά και για υποστήριξη πληροφοριακών συστημάτων, ανάλυση δεδομένων, κυβερνοασφάλεια και κανονιστική συμμόρφωση.

Η τρίτη ομάδα αφορά ειδικότητες υγείας, ασφάλειας και συμμόρφωσης. Η αύξηση του κόστους ατυχημάτων, προστίμων και ασφαλιστικών κινδύνων έχει καταστήσει αυτούς τους ρόλους κρίσιμη προϋπόθεση για την εύρυθμη λειτουργία πολλών επιχειρήσεων.

Η εικόνα στην ελληνική αγορά

Στην Ελλάδα, το ποσοστό κενών θέσεων εργασίας διαμορφώθηκε στο 1,8% το τρίτο τρίμηνο του 2025, ελαφρώς χαμηλότερα από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Την ίδια στιγμή, η ανεργία παραμένει κοντά στο 8%, ποσοστό αισθητά υψηλότερο από τον μέσο όρο της ΕΕ.

Ο συνδυασμός αυτός υποδηλώνει ότι το βασικό πρόβλημα της ελληνικής αγοράς εργασίας δεν είναι η έλλειψη εργατικού δυναμικού, αλλά η έλλειψη εξειδικευμένων επαγγελματιών. Οι ίδιοι κλάδοι που εμφανίζουν αυξημένη ζήτηση στην Ευρώπη πρωταγωνιστούν και στην Ελλάδα, με αιχμή τις κατασκευές, τον τουρισμό, τις τεχνικές υπηρεσίες και την πληροφορική.

Ο ρόλος της Τεχνητής Νοημοσύνης

Οι νέες εργασιακές συνθήκες που διαμορφώνονται από την άνοδο της Τεχνητής Νοημοσύνης δεν οδηγούν σε συρρίκνωση των θέσεων εργασίας, αλλά σε αναδιάταξή τους. Όπως προκύπτει από τις αγγελίες ζήτησης προσωπικού, οι επιχειρήσεις συνεχίζουν να προσλαμβάνουν, δίνοντας ωστόσο προτεραιότητα σε ρόλους που συνδέονται με πληροφοριακά συστήματα, αυτοματισμούς και ψηφιακά εργαλεία.

Κατά το δεύτερο εξάμηνο του 2025, πάνω από το 14% των νέων αγγελιών σε κλάδους υψηλής ειδίκευσης στην Ευρωπαϊκή Ένωση περιλάμβανε ρητή απαίτηση για δεξιότητες δεδομένων ή Τεχνητής Νοημοσύνης, ποσοστό σχεδόν διπλάσιο σε σύγκριση με το 2022. Η ζήτηση αυτή δεν περιορίζεται στον στενό πυρήνα της τεχνολογίας. Τράπεζες, τηλεπικοινωνίες, λιανεμπόριο και logistics αναζητούν εργαζόμενους με ικανότητα ανάλυσης δεδομένων, υποστήριξης αυτοματοποιημένων συστημάτων και επίβλεψης ψηφιακών διαδικασιών.

Σε χώρες της βόρειας και δυτικής Ευρώπης, μία στις τέσσερις νέες θέσεις σε επαγγελματικές και τεχνικές υπηρεσίες απαιτεί πλέον κάποια μορφή δεξιοτήτων data ή AI. Στην Ελλάδα, το ποσοστό είναι χαμηλότερο αλλά αυξητικό: το 8%–10% των νέων αγγελιών το 2025 περιλάμβανε σχετική απαίτηση, κυρίως σε τράπεζες, εταιρείες πληροφορικής, μεγάλες αλυσίδες λιανεμπορίου και logistics.

Η αυξημένη ζήτηση αποτυπώνεται και στις αμοιβές. Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, οι ρόλοι που συνδέονται με δεδομένα και εφαρμογές Τεχνητής Νοημοσύνης αμείβονται κατά μέσο όρο 20% έως 35% υψηλότερα από τον μέσο μισθό πλήρους απασχόλησης στον ίδιο κλάδο. Σε αγορές όπως η Γερμανία, η Ολλανδία και η Γαλλία, το μισθολογικό «πριμ» συχνά ξεπερνά το 40%, ιδίως όταν συνδυάζεται με εμπειρία και επιχειρησιακή κατανόηση.

Στην Ελλάδα, το πλεονέκτημα αυτό είναι μικρότερο αλλά σαφές. Οι αποδοχές σε θέσεις που απαιτούν δεξιότητες data ή AI κινούνται κατά 15%–25% υψηλότερα από τον μέσο μισθό αντίστοιχων ειδικοτήτων χωρίς ψηφιακή εξειδίκευση. Η διαφορά αυτή αντανακλά λιγότερο την τεχνολογική πολυπλοκότητα και περισσότερο τη σχετική έλλειψη στελεχών που μπορούν να συνδυάσουν ψηφιακές δεξιότητες με γνώση της εγχώριας αγοράς και του κανονιστικού πλαισίου.

Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι οι περισσότερες από αυτές τις θέσεις δεν είναι αμιγώς ερευνητικές. Πρόκειται για λειτουργικούς ρόλους που γεφυρώνουν την τεχνολογία με την καθημερινή λειτουργία της επιχείρησης. Αυτό σηματοδοτεί μια σαφή αλλαγή στα κριτήρια προσλήψεων: οι επιχειρήσεις προσλαμβάνουν πλέον πιο στοχευμένα, επιβραβεύοντας τεχνικές, ψηφιακές και λειτουργικές δεξιότητες – εξέλιξη που θα καθορίσει ποιοι βρίσκουν εργασία και με ποιους όρους.